Hem (Drechterland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Hem

Plaats in Nederland
Hem
Situering
Provincie	Noord-Holland
Gemeente	Drechterland
Coördinaten	52°39'N  5°10'E
Algemeen
Inwoners (2007)	1220
Nederland

Hem is een dorp en stad in de gemeente Drechterland, in de regio West-Friesland, in de provincie Noord-Holland. Het dorp heeft 1220 inwoners (2007). Samen met het naburige dorp Venhuizen heeft Hem stadsrechten gehad onder de naam Hem. Voor 1 januari 2006 behoorden het dorp en de stad bij de gemeente Venhuizen.

Van oorsprong was Hem een van een aantal binnenpolders in het gebied. Het is niet helemaal duidelijk of deze binnenpolder van oorsprong een aangeslibde landtong was, maar wel is bekend dat het in de hoek lag. Zo'n binnenpolder kende een natuurlijke afwatering en werd omdijkt om het binnendringend water van een dijkdoorbraak te keren. Deze binnenpolders werden Him of in het Nederlands Hem genoemd. In de watergebieden van Holland, West-Friesland en Friesland komt deze benaming erg vaak voor, een aantal daarvan zijn ook echte woonplaatsen geworden.

De dijk bij deze Hem is steeds iets verder gelegd waardoor de oorspronkelijke binnenpolder verder van het dreigende water, de Zuiderzee (nu de Markermeer), komen te liggen. De plaats Hem wordt in 1343 genoemd als Rottaerdshem en in 1396 als Hem. Echter schrijft men het oorspronkelijk met een "i", dus Him, de uitspraak kan dan zowel de "i" zijn als met een "u", dus Hum.

Hem zelf is nooit een al te grote plaats geweest maar de hoek aan de Zuiderzee waar de plaats is gelegen was een belangrijk vissersgebied. Daardoor kwam het gebied in aanmerking voor bepaalde rechten. Deze rechten werden eerst gedeeld met andere plaatsen via een baljuwschap. Hem viel onder het Oosterbaljuwschap; dit werd echter in 1413 ontbonden. Een aantal gebieden/plaatsen kregen daarvoor in de plaats stadsrechten. In 1414 kreeg Hem samen met naastgelegen Venhuizen onder de hoed van Hem stadsrechten. De omliggende kleinere plaatsen vielen gerechtelijk onder deze dorpenstad.

Opvallend is dat Venhuizen later de hoofdplaats en de gemeentenaam werd, maar dit valt mede te verklaren dat toen Venhuizen al groter was geworden dan Hem en de stad toen al een tijdje niet meer werd uitgedragen. Het heeft echter nooit de stadsrechten verloren. Toch spreekt men over het algemeen van het dorp Hem.